Pakistan Economic Crisis: ઈરાન સાથે યુદ્ધની આહટ વચ્ચે બરબાદ થયું પાકિસ્તાની શેરબજાર, મોંઘવારીએ પહેલેથી જ કર્યા છે ત્રસ્ત

Pakistan Economic Crisis: પાકિસ્તાનની હાલત અત્યંત ખરાબ છે. એક તરફ મોંઘવારીએ અર્થવ્યવસ્થાને પાતાળ તરફ ધકેલી દીધી છે, તો બીજી તરફ ઈરાનના હુમલાને કારણે સ્થિતિ વધુ વણસી ગઈ છે. પાકિસ્તાન અને પાડોશી દેશ ઈરાન વચ્ચે વધતા જિયોપોલિટિકલ ટેન્શનને કારણે ગુરુવારે પાકિસ્તાનના બોન્ડ અને શેરબજારમાં ગભરાટ જોવા મળ્યો હતો. ગુરુવારે પાકિસ્તાન સ્ટોક એક્સચેન્જમાં 1000થી વધુ પોઈન્ટનો ઘટાડો થયો હતો.

PSX વેબસાઈટ અનુસાર, KSE-100 ઈન્ડેક્સ ગુરુવારે સવારે 10:08 વાગ્યે 1038 પોઈન્ટ ઘટી ગયો હતો. જોકે, થોડા સમય પછી તે રિકવર થવાનું શરૂ થયું અને 770.12 પોઈન્ટ ઘટીને 62,797.21 પર પહોંચ્યું, જે અગાઉના 63,567.33ના બંધ કરતાં 1.21 ટકા ઓછું હતું. શુક્રવારે પાકિસ્તાન શેરબજારમાં ઉછાળો જોવા મળ્યો હતો. KSE-100 ઈન્ડેક્સ 1 ટકા અથવા 632 પોઈન્ટ વધીને 63,834 પર ટ્રેડ થઈ રહ્યો હતો.

પાકિસ્તાનના આર્થિક સંકટથી દરેક વ્યક્તિ વાકેફ છે, પરંતુ હવે તેના પર ખતરો વધી રહ્યો છે. આવતા મહિનાથી અહીં સામાન્ય ચૂંટણીઓ યોજાવા જઈ રહી છે, જેની અસર પાકિસ્તાનની અર્થવ્યવસ્થા પર પડી શકે છે. દરમિયાન ઈરાનના હુમલાથી આ દેશમાં તણાવ વધી ગયો છે. જાણકારોનું કહેવું છે કે જો ઈરાન-પાકિસ્તાનમાં તણાવ ચાલુ રહેશે તો તેનાથી ઘટી રહેલી અર્થવ્યવસ્થાને વધુ નુકસાન થઈ શકે છે.

ઈરાન સાથે આ વસ્તુઓનો વેપાર

ઈરાન સાથે પાકિસ્તાનના આર્થિક સંબંધો બહુ મોટા નથી, પરંતુ ઈરાન પાકિસ્તાનને ઘણી સુવિધાઓ આપે છે. ઈરાન પાકિસ્તાનના ઘણા વિસ્તારોમાં વીજળી પૂરી પાડે છે. તે એલપીજી અને ડીઝલ સહિત અન્ય કોમોડિટીઝની પણ મોટા પાયે નિકાસ કરે છે. પાકિસ્તાને જૂનમાં એક વિશેષ ઠરાવ પસાર કર્યો હતો, જેના હેઠળ તેણે પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ સહિતની કેટલીક ચીજવસ્તુઓ માટે ઈરાન તેમજ અફઘાનિસ્તાન અને રશિયા સાથે વેપાર કરવાની મંજૂરી આપી હતી. ઈરાન અને પાકિસ્તાન વચ્ચે લગભગ 2 અબજ ડોલરનો વેપાર છે.

પાકિસ્તાનમાં મોંઘવારી તેની ટોચ પર

પોતાના ઈતિહાસના સૌથી મોટા આર્થિક સંકટનો સામનો કરી રહેલા પાકિસ્તાનને ઈન્ટરનેશનલ મોનેટરી ફંડ (IMF) સહિત ઘણી જગ્યાએથી મદદ મળી છે. આમ છતાં પાકિસ્તાનની હાલત સુધરી રહી નથી. સ્થિતિ એવી છે કે પાકિસ્તાનમાં મોંઘવારી ચરમસીમાએ પહોંચી ગઈ છે. મોંઘવારી એટલી વધી ગઈ છે કે લાહોરમાં 12 ઈંડાની કિંમત 400 રૂપિયા સુધી પહોંચી ગઈ છે. ચિકનની કિંમત 600 રૂપિયા પ્રતિ કિલોને વટાવી ગઈ છે. જ્યારે ડુંગળી 275 થી 300 રૂપિયા પ્રતિ કિલોના ભાવે વેચાઈ રહી છે. આ ઉપરાંત અન્ય આવશ્યક ચીજવસ્તુઓના ભાવ પણ આસમાને છે.

પાકિસ્તાનની જીડીપી કેટલી છે?

પાકિસ્તાનની વાત કરીએ તો અહીંની કુલ વસ્તી 241,499,431 (2022 મુજબ) છે. પાકિસ્તાનની અર્થવ્યવસ્થાની વાત કરીએ તો તેની જીડીપી 340.64 બિલિયન ડોલર છે અને જીડીપીની દ્રષ્ટિએ તે વિશ્વમાં 46મા ક્રમે છે. પાકિસ્તાન પર ચીન અને અમેરિકા જેવા દેશોનું મોટું દેવું છે. નાણાકીય વર્ષ 2023-24 માટે પાકિસ્તાનનો કુલ બજેટ ખર્ચ 14.46 લાખ કરોડ રૂપિયા હતો. જેમાં સંરક્ષણ પાછળનો ખર્ચ 1,804 અબજ રૂપિયા રાખવામાં આવ્યો છે.

જીડીપીમાં ઈરાન આગળ

ઈરાનની આર્થિક સ્થિતિ પણ બહુ સારી નથી, પરંતુ તેની જીડીપી પાકિસ્તાન કરતા વધારે છે. અહીંની વસ્તી પાકિસ્તાન કરતા ઓછી છે, ઈરાનની વસ્તી 86,758,304 (2022 મુજબ) છે અને તેની જીડીપી (ઈરાન જીડીપી)નું કદ 366.438 બિલિયન ડોલર છે અને આર્થિક રેન્કિંગની દ્રષ્ટિએ તે વિશ્વમાં 42મા સ્થાને છે.

આ પણ વાંચો - Canada Indian Tensions: ભારતથી કેનેડા ભણવા જતા વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યામાં મોટો ઘટાડો, વિવાદ બન્યું કારણ